Surrealisme in België

Magritte is de Belgische surrealist met wereldfaam. Toch staat hij niet alleen. Het surrealisme is belangrijk in België. Vooral voor het Franstalige landsgedeelte waar het een plaats ingenomen heeft vergelijkbaar met wat het expressionisme voor Vlaanderen betekent. Het verhaal van het surrealisme kunnen we niet in 1945 laten beginnen. In 1924, hetzelfde jaar waarin Breton zijn manifest had geschreven, borrelde er ook al een Brusselse bron van surrealisme met de uitgave van gekleurde pamfletjes. Ze werden ondertekend met ‘Correspondance’, dus zonder auteursvermelding. Het bleek van de gezamenlijke hand te zijn van Paul Nougé (1895-1967) en zijn kompanen, jonge mensen die met de vernieuwing van de literatuur begaan waren. Een jaar later verscheen een enig nummer van het Tijdschrift … [Read more...]

Jane Graverol (1905-1984)

“Het valt op dat de loopbaan en de ontwikkeling van veel vrouwen in deze tentoonstelling met vallen en opstaan is verlopen. Men zou kunnen beweren dat Marie Howet en Anne Bonnet de enigen zijn, die een stabiele of harmonieuze evolutie doormaakten. Even evident is het hoe weinig vrouwen een duurzaam artistiek engagement aangingen: Jane Graverol kan zowat de meest geëngageerde worden genoemd. In 1952 stichtte zij samen met André Blavier het militante tijdschrift Temps mêlés en organiseerde zij in Verviers in de gelijknamige kelder tentoonstellingen, concerten en voordrachten. Van 1954 tot 1960 was zij een trouwe medewerkster van het tijdschrift Lèvres nues. De meeste vrouwen werden lid van een club, maar bleven bescheiden op de achtergrond. Soms waren ze wel een tijdlang actief in … [Read more...]

Surrealisme: kijken in eigen boezem

Zoals het kubisme extreem was in het openen van onze blik op de objecten rondom ons, zo is het surrealisme het verst gegaan in het kijken in eigen boezem, tot in de diepten van het onbewuste. Het eigene leren kennen via het andere was de boodschap. André Breton (1896-1966), de paus van deze stroming, beschouwde het surrealisme als een dialoog met het ‘andere’. Hieronder verstond hij de dingen die je tegenkomt via dromen, door een samenloop van omstandigheden en door onverwachte overeenkomsten. Men komt het ook tegen in de wereld van het wonderbaarlijke, die ons al dan niet onbehaaglijk maakt. Kortom, het andere ontmoet men door wederzijdse uitwisseling wanneer de bewuste gedachte en het onbewuste met elkaar verbonden worden. De wereld wordt verrijkt doorheen andere werelden. Het … [Read more...]