Wanneer men verplicht zou worden in één woord het belangrijkste kenmerk van de kunst van de twintigste eeuw vast te leggen, dan is de kans groot dat “abstract” uit de bus komt. De abstracten zijn in de vorige eeuw tot tweemaal toe de belangrijkste vorm van avant-garde schilderkunst geweest: aan het begin van de eeuw en na WOII, een periode die als de aanvang van een nieuwe tijd ervaren werd. Hoewel de verschillende vormen van abstractie telkens weer door figuratieve genres verdreven werden, greep men er toch steeds naar terug, telkens een periode van fundamentele bezinning nodig geacht werd. Naast deze vraag naar het wezen van de schilderkunst, wordt “abstractie” ook bekeken als grote bevrijder. Vrijheid om te schilderen wat men wil en vooral vrij van de dwang om iets uit de … [Read more...]

In België zijn er door meerdere kunstenaars belangrijke bijdragen geleverd aan de evolutie van de abstracte kunst. Misschien niet steeds baanbrekers als men het vanuit een internationaal perspectief bekijkt, maar toch ook geen nalopers. Doorgaans in eigen land miskend. Bij de voortekenen van een interesse voor het abstracte kan men Ensor rekenen. Vooral daar waar Turner doorschemert. Ook in sommige landschappen van Permeke is de abstraherende kracht al eens sterker dan de minuscule boertjes en hooimijten die naar de werkelijke omgeving verwijzen. Er is ook een echte voorloper, nl. Joseph Lacasse. Als zestienjarige maakte hij reeds in 1910 geometrisch abstracte werken. Inderdaad hetzelfde jaar als Kandinsky’s debuut. Hij heeft er geen intellectueel tractaat in de trant van “Uber das … [Read more...]